نقد فیلم یه وا, این زن حقش را می‌خواهد

۳ سال پیش

۱۱ اردیبهشت ۱۳۹۸

آرش پارساپور

امتیاز منتقد به این اثر: ۹ از ۱۰

  شاید کمتر فیلمی از سینمای ارمنستان دیده باشید. خود من شخصا تاکنون هیچ اثری از سینمای ارمنستان ندیده بودم و پس از تماشای یه وا متوجه شدم که باید بیشتر به سینمای این کشور سر بزنم. یه وا آنقدر فیلم خوبی است که اکرانش در سینمای هنر و تجربه ناراحتی دارد و هر کسی بعد از دیدن فیلم دلش می‌خواهد که فیلم را به دیگران معرفی کند تا ببینند. به شخصه معتقدم که اگر یه وا در سینماهای عمومی اکران می‌شد، بخت و اقبال نسبتا خوبی داشت و اگر تبلیغات فیلم درست و...

«یه وا» روایت داستانی است که به مسائل اجتماعی انسان معاصر می پردازد.

 

شاید کمتر فیلمی از سینمای ارمنستان دیده باشید. خود من شخصا تاکنون هیچ اثری از سینمای ارمنستان ندیده بودم و پس از تماشای یه وا متوجه شدم که باید بیشتر به سینمای این کشور سر بزنم. یه وا آنقدر فیلم خوبی است که اکرانش در سینمای هنر و تجربه ناراحتی دارد و هر کسی بعد از دیدن فیلم دلش می‌خواهد که فیلم را به دیگران معرفی کند تا ببینند. به شخصه معتقدم که اگر یه وا در سینماهای عمومی اکران می‌شد، بخت و اقبال نسبتا خوبی داشت و اگر تبلیغات فیلم درست و جامع‌تر بود می‌توانست به فروش بسیار بهتری دست پیدا کند.

یه وا داستان زنی به همین اسم است که با دخترش به یک شهر مرزی در ارمنستان پناه برده و اینکه چرا به آنجا رفته و اصلا خانه‌ای که به آن پناه برده کجاست، یک به یک و به مرور برای تماشاگر رمزگشایی می‌شوند. یه وا فیلمی است که لذت بی حد و حصر دیدن یک قصه در قاب پرده سینمایی را به تصویر می‌کشد و همین داشتن قصه قرص و محکم باعث شده که فیلم بتواند تا لحظه آخر جذاب باشد.

فیلمنامه یه وا هرچند دارای نواقصی است و تا آخر فیلم نمی‌تواند به برخی سوالات پاسخ شفاف دهد، اما مسیر خودش را درست می‌رود و هیچ جایی از ریتم نمی‌افتد. فیلمنامه همچنین کاراکترهای خود را به درستی پرورش می‌دهد و در میان همه یه وا را تبدیل به ستاره اثر می‌کند. او زنی است که در برابر همه دنیا ایستاده و می‌خواهد با فرزندش آسوده زندگی کند، زنی است پرستار که در برابر هجمه همه مردم به تنهایی ایستادگی می‌کند و یک قهرمان ناب مونث در قاب سینما است.

یه وا تا حد زیادی یادآور فیلم همه می‌دانند اصغر فرهادی است ولی وقتی می‌فهمیم که تاریخ ساخت فیلم ربطی به اثر فرهادی ندارد، از این شباهت شگفت زده می‌شویم تا اینکه آن را یک نقص به حساب بیاوریم. کارگردان آنقدر درست و حساب شده فیلم خود را ساخته که می‌توان اثرش را با فیلم چندم اصغر فرهادی مقایسه کرد.

فیلم یه وا داستان حکایت زنی غریب است که وارد یک روستا شده و خودش را شخص دیگری جا می‌زند. او کم کم با مردم این روستا اخت می‌گیرد و با اینکه درست مشخص نیست چه نسبتی با اهالی این منطقه دارد و فیلم هم اصراری به واکاوی این مساله ندارد اما یه وا به تدریج عضوی از این روستا می‌شود. فیلم در پس پرده روایت خود مضمونی ضد جنگ دارد و با داستانکی دقیق و حساب شده پیرامون مین‌های باقی مانده از جنگ، فیلم خود را وارد یک توییست داستانی قوی می‌کند.

غم در لا به لای سکانس‌های یه وا جریان دارد و طنز و شادی که در برخی لایه‌های زیرین فیلم نهفته به قدری ظریف است که فقط بیننده را عاصی نکند. روانشناسی کارگردان در این زمینه ستودنی است و توانسته داستان به شدت غم انگیز و اشکبار خود را جوری به تصویر بکشد که بیننده طاقت بیاورد. فیلم به کودکان قصه خود هم رحم نمی‌کند و از این حیث یک فیلم کاملا سیاه و جدی شناخته می‌شود و پایان بندی آن نیز حکم تاییدی بر این ادعاست.

دوربین کارگردان در تک تک صحنه‌ها جای خود را به درستی پیدا می‌کند و فیلمساز از قصد آنچنان روی جغرافیا و اقلیمی که در آن فیلم را فیلمبرداری کرده تاکید نمی‌کند تا ثابت کند یه واها در همه جای این جهان وجود دارند؛ زنانی که برای زندگی می‌جنگند و روی پای خود ایستاده‌اند.

فیلم‌هایی از قبیل یه وا در دنیا کم ساخته می‌شوند و حالا شاهد اثری هستیم که به نوعی فیلمی ساخته شده به صورت مشترک توسط ایران و ارمنستان است. فیلم در برخی سینماهای کشور با دوبله فارسی و در برخی دیگر با زبان اصلی (ارمنی و با زیرنویس فارسی) اکران می‌شود و بی‌شک پیشنهاد نگارنده دیدن فیلم به شکل زبان اصلی است. یه وا را باید دید و با غم آشکار و شادی پنهان و ذره‌های کورسوی امید آن همراه شد و از دیدن یک قصه ناب لذت برد.


نقدهای مرتبط با این اثر

زخم کاری (Deep Wound)
   زخم کاری یک الگوی بومی سازی و مدرن سازی شده از نمایش مکبث شکسپیر است که خودش اقتباسی از یک کتاب رمان کوتاه به همین اسم است. سریال پر از عناصری است که هم باید در یک اقتباس ادبی جا خوش کرده باشد و هم در یک فیلم گنگستری ایرانی وجود داشته باشد، «محمد حسین مهدویان» در مقام کارگردان اگر صدای آن موسیقی متن و بتمن! نشان دادن قهرمان داستان را کمتر کند، اثری ساخته که تقریبا هیچ نقصی ندارد. با نقد سریال زخم کاری همراه ویجیاتو باشید. در سینمای ایران...ادامه مطلب
گیج گاه
عادل تبریزی در نخستین تجربه جدی خود در مقام کارگردانی یک اثر بلند سینمایی به سراغ سوژه‌ای نخ‌نما به اسم «دهه شصت» و «خاطره بازی» با آن دوران رفته است. اما کاری که او با این سوژه تکراری می‌کند، متفاوت از عمده آثاری است که دیده شده و همین مساله ارزش کارش را بالا می‌برد و احتمالا بازهم همین مساله بوده که باعث شده انبوهی از ستارگان سینمایی در فیلم او نقش آفرینی کنند. آنها همگی با همدیگر ادای دینی به دهه شصت و هفتاد سینما و جامعه ایران انجام...ادامه مطلب
خط فرضی (180° Rule)
فیلم خط فرضی یک اثر فمنیسمی سیاه است که درباره زنان در جامعه ایران صحبت می‌کند. از ترس‌هایی که دارند و خانواده‌هایی که مثل اجل معلق بالای سر آنها هستند و برای آنها تصمیم گیرنده هستند. از دختری دبیرستانی که رابطه نامشروعش باعث بارداری‌اش شده و از ترس پدرش به خانه نمی‌رود تا زنی که باید از شوهرش اجازه بگیرد به یک عروسی خانوادگی با پدر مادرش برود یا نرود. اما آیا «خط فرضی» با بیان کردن این معضل‌ها، تاثیرگذاری هم دارد؟ با نقد فیلم خط فرضی همراه...ادامه مطلب

پربازدیدترین نقدها

انگل (Parasite)
   انگل اگرچه نام یک بیماری در دستگاه گوارش بشر است اما نمونه روانی – سینمایی آن را به خوبی از دوربین بونگ جون هو به تماشا نشستم . فیلم ساز در این اثر با نمایش اخلاقیات در چارچوب شرایط و تلطیف آن بنابر سلیقه شخصیت ها یک روند تکاملی در سیر صعودی روان آدمی را شکسته است . از آنجاییکه همه فیلم های هو و مشخصا : «خاطرات قاتل» و «مادر» در کوشش تغییر اخلاقیات به واسطه شرایط و سائق های شخصی دست و پا می زنند ، «انگل» تا به امروز ضعیف ترین نمونه دیده شده...ادامه مطلب
علی رضایی
امتیاز منتقد به فیلم / ۱۰
دشمن (Enemy)
نیکی و بدی که در نهاد بشر است، شادی و غمی که در قضا و قدر است، با چرخ مکن حواله کاندر ره عقل، چرخ از تو هزار بار بیچاره‌تر است.ادامه مطلب
پلتفرم (The Platform)
پلتفرم دارای یک جهان بینی استعاره ای ترسیمی از ماهیت بشر است که علیرغم قرارگیری در ژانر وحشت ممکن است ترس آنی برای مخاطب ایجاد نکند اما ترس عمیقِ ادراکی ایجاد می کند که تامل و تفکر ژرفای مضمونی آن ترس را در ضمیر ناخودآگاهِ مخاطبِ عالی بنا می نهد.ادامه مطلب
خانه دختر (The girl's house)
این نقد در سال 1393 و در زمان جشنواره فجر بر فیلم نوشته شده است:«خانه دختر» را يکي از بهترين فيلمهاي اين دوره جشنواره به لحاظ بازيگري دانست. درباره «خانه دختر» مي توان صفحه ها نوشت. فيلمي که يکي از قوي ترين فيلمهاي جشنواره تا به امروز بوده است.ادامه مطلب
معین رسولی
امتیاز منتقد به فیلم / ۱۰
عطر: داستان یک قاتل (Perfume: The Story of a Murderer)
عطر،داستان یک قاتل، فیلمی است برگرفته از کتابی با همین نام اثر پاتریک سوسکیند که پرفروش ترین کتاب سال 1985 نیز بوده است.ادامه مطلب

نظرهای منتشر شده