یادداشتی بر فیلم پنجره عقبی, Rear Window, پنجره خیال

۳ ماه پیش

۴ شهریور ۱۴۰۰

محمدعلی مترنم

امتیاز منتقد به این اثر: ۹ از ۱۰

هر پنجره یک زندگی، هر زندگی یک داستان و هر داستان یک فیلم. پنجره پشتی تعریف سینما است. هیچکاک هر پنجره را گونه‌ای از فیلمی در نظر گرفته ،عاشقانه،موزیکال،تراژدی و...

کارگردان : آلفرد هیچکاک
- /۱۰
امتیاز سلام سینما

از ۰ رای

امتیاز دهید :

تمامی نماهای این فیلم از درون یک اتاق گرفته شده که پنجره‌ای رو به چند آپارتمان دارد. یک عکاس خبری (جیمز استوارت) که با پای شکسته مجبور است در یک صندلی چرخدار باقی بماند از روی بیکاری به تماشای حرکات همسایه‌های آن طرف حیاط آپرتمانی که در گیتیچویلج دارد مشغول می‌شود. مشاهداتش باعث می‌شود که به یکی از همسایه‌ها (ریموند بر) شک ببرد ...

هر پنجره یک زندگی، هر زندگی یک داستان و هر داستان یک فیلم. پنجره پشتی تعریف سینما است. هیچکاک هر پنجره را گونه‌ای از فیلمی در نظر گرفته ،عاشقانه،موزیکال،تراژدی و... اما نگاهش به پنجره (فیلم) موردعلاقه‌ی خودش است جایی که جنایت رخ می‌دهد و در این دیدن که به بهانه‌ی چشم‌چرانی است مارا سهیم می‌کند. این چشم چرانی در سرگیجه و روانی‌هم ادامه پیدا می‌کند و جزء تعریف دیدن، تعریفی از غرایز جنسی و امر ناخوداگاه است. جف (جیمز استوارت) نسبتا معقول که یک عکاس خبری است به اسکاتی مالاخولیایی درسرگیجه که در میان رویا و واقعیت حرکت می‌کند تبدیل می‌شود و در نهایت در صحنه‌ی نهایی سرگیجه با از دست دادن زن خیالی که برای خود خلق کرده او را به نورمن بیتس در روانی که دیوانه‌ای کامل است تبدیل می‌کند. درواقع پنجره پشتی نقطه‌ی شروع چند اثر مهم بعد از خود است که با میزانسنی محدود کاری عظیم را انجام می‌دهد؛ اول از همه به درستی سرگرم می‌کند و تعلیق به معنی واقعی هیچکاکی را با دانستن اطلاعات بیشتر مخاطب از شخصیت‌های داخل فیلم به درستی بنا می‌کند و دوم به ریزترین المان‌های شخصیت پردازی دقت می‌کند. به عنوان مثال جفی که بنظر می‌رسد از چشم‌چرانی خانوم‌ها لذت می‌برد یک مقاومتی در مورد لیزای زیبارو که دوست دختر خودش است دارد، این وجه شخصیت که میان غرور و استیصال در حرکت است در سرگیجه به تمامیت خواهی اسکاتی در عین آنکه محتاج است تبدیل می‌شود و در کشش این درونیات و غرایز جنسی به نابودی جودی و ویرانی درونی اسکاتی می‌رسیم و درنهایت در روانی به همان نورمن بیتس که با خنده‌ی آخرش هیچ پشیمانی در او نمی‌بینیم. ریز جزئیات و نماهای سوبژکتیو همچون هلکوپتری که جف می بیند که درواقع المان خیالی است به استادانه‌ترین شکل ممکن پرداخت شده و پنجره‌ی پشتی را به فیلمی تبدیل می‌کند که می‌شود صفحه‌ها در مورد ظرافتی که هیچکاک در ساخت اثر به خرج داده نوشت. 


نقدهای مرتبط با این اثر

محمدعلی مترنم
امتیاز منتقد به فیلم / ۱۰
هفت مرد از حالا (Seven Men from Now)
باد باتیکر را می‌توان از قدرنادیده‌ترین کارگردانان وسترن تاریخ سینما بدانیم که امروز نامش زیر نام‌های بزرگی چون: جان فورد، هوارد هاکس، سرجیئو لئونه و آنتونی مان به فراموشی سپرده شده است. باتیکر که به وسترن‌های کوچک یا درجه ب شهرت داشت، با هزینه کم و به مینیمال‌ترین شکل ممکن مخاطب را به همان حسی می‌رساند که در پر شکوه‌ترین و پرخرج‌ترین وسترن‌های سینما شاهدش بودیم. فیلم «هفت مرد از حالا» محصول 1956 یکی از برترین آثار او به شمار می‌رود که تکامل...ادامه مطلب
محمدعلی مترنم
امتیاز منتقد به فیلم / ۱۰
تکه‌ای آبی (A Patch of Blue)
آنچه که فیلم «تکه‌ای آبی» گای گرین را یک قدم جلوتر از اثر آرتور پن، «معجزه گر» قرار می‌دهد، حرکتی است برپایه شخصیت و تعامل آن با محیط و رابطه‌ای او با جهان پیرامونش. اگر در فیلم پن تنها نظاره‌ گر سختی‌های آموزش هلن کلر با بازی درخشان پتی دوک بودیم، و محوریت فیلم اساسا بر روی سختی آموزش او و سختی کار برای مربی‌اش، آن سالیوان (آن بنکرافت) بود، در اینجا نه تنها شاهد بازی‌ای به همان اندازه خوب از الیزابت هارتمن در نقش سلینا هستیم، بلکه درد‌ها و...ادامه مطلب
محمدعلی مترنم
امتیاز منتقد به فیلم / ۱۰
مرد سیندرلایی (Cinderella Man)
در علم ستاره‌شناسی سامانه‌ی مضاعف زمانی رخ می‌دهد که مدار‌های دو ستاره به دلیل واکنش‌های گرانشی به یکدیگر متصل شوند.ادامه مطلب

پربازدیدترین نقدها

علی رضایی
امتیاز منتقد به فیلم / ۱۰
دشمن (Enemy)
نیکی و بدی که در نهاد بشر است، شادی و غمی که در قضا و قدر است، با چرخ مکن حواله کاندر ره عقل، چرخ از تو هزار بار بیچاره‌تر است.ادامه مطلب
معین رسولی
امتیاز منتقد به فیلم / ۱۰
عطر: داستان یک قاتل (Perfume: The Story of a Murderer)
عطر،داستان یک قاتل، فیلمی است برگرفته از کتابی با همین نام اثر پاتریک سوسکیند که پرفروش ترین کتاب سال 1985 نیز بوده است.ادامه مطلب
پلتفرم (The Platform)
پلتفرم دارای یک جهان بینی استعاره ای ترسیمی از ماهیت بشر است که علیرغم قرارگیری در ژانر وحشت ممکن است ترس آنی برای مخاطب ایجاد نکند اما ترس عمیقِ ادراکی ایجاد می کند که تامل و تفکر ژرفای مضمونی آن ترس را در ضمیر ناخودآگاهِ مخاطبِ عالی بنا می نهد.ادامه مطلب
انگل (Parasite)
   انگل اگرچه نام یک بیماری در دستگاه گوارش بشر است اما نمونه روانی – سینمایی آن را به خوبی از دوربین بونگ جون هو به تماشا نشستم . فیلم ساز در این اثر با نمایش اخلاقیات در چارچوب شرایط و تلطیف آن بنابر سلیقه شخصیت ها یک روند تکاملی در سیر صعودی روان آدمی را شکسته است . از آنجاییکه همه فیلم های هو و مشخصا : «خاطرات قاتل» و «مادر» در کوشش تغییر اخلاقیات به واسطه شرایط و سائق های شخصی دست و پا می زنند ، «انگل» تا به امروز ضعیف ترین نمونه دیده شده...ادامه مطلب
منصور (Mansour)
فیلم درباره ی روایت شهید ستاری { منصور ستاری} است و به نوعی نگاه بیوگرافی فیلم به زندگی او داشته است . شخصیت پردازی درست منصور و درک درست از تحلیل کارکتر از مهم ترین نکات فیلم است. فیلم به صورت سه پرده ای است و از لحاظ فرم و محتوا به درستی پرداخت شده است . شخصیت تیمسار ستاری قابل باور است و ما می توانیم با او و تصمیمات مهم او همذات پنداری کنیم و خود را جای او نیز قرار دهیم. از نکات اصلی فیلم ریتم مناسب و سرعت بالای فیلم است و تقریبا کمتر پلانی...ادامه مطلب

نظرهای منتشر شده