نقد فیلم خاطره پردازی, Reminiscence, با فرضیه‌ای قوی اما فراموش‌شدنی

۲ ماه پیش

۱ شهریور ۱۴۰۰

پایان متأسفانه خلاف انتظار پیش می‌رود؛ فیلم به تدریج ضعیف شده و در نهایت توضیحی مصور و طولانی مدت ارائه کرده و تمام جاهای خالی پر می‌شوند. شرور اصلی داستان آنقدر بی‌تأثیر بود که دائماً فکر می‌کردم شخص دیگری پشت پرده است، گرچه قانون حفظ شخصیت‌ها چنین اجازه‌ای نمی‌دهد. گرچه این فیلم با دقت و جدیت ساخته شده و فرضیه‌ا‌ی قوی پشت آن است اما در کل اثری نیست که در یادها باقی بماند.

- /۱۰
امتیاز سلام سینما

از ۰ رای

امتیاز دهید :

«نیک بنیستر» یک کارآگاه خصوصی ذهن است که توانایی دسترسی به خاطرات فراموش‌شده را برای مراجعان خود فراهم می‌کند؛ اما با قبول یک مراجع خانم جدید، زندگی نیک برای همیشه تغییر می‌کند.

ترجمه اختصاصی سلام سینما

تلاش لیزا جوی (یار غار جاناتان نولان در سریال “وست ورلد”) در اثر سینمایی خود بر اين بوده تا عناصر آینده‌گرایانه را با یک داستان قدیمی کارآگاهی پیوند زند،‌ و نتيجه: اثری یکنواخت و کسل‌كننده با چند سكانس اكشن مصنوعي كه در روح بخشيدن به اين داستان يكنواخت بازمانده‌اند. هيو جكمن، كه حضور پرقدرتش معمولاً هرچیزی را به تکاپو وا می‌دارد، در اینجا زیاد جلوه‌گر نیست و نبود پیوستگی بین او و معشوقه‌اش ربکا فرگوسن باعث یجاد خلأ در داستان شده است (این دو قبلاً در فیلم “بزرگترین شومن” در کنار یکدیگر قرار گرفته‌اند، البته نه به عنوان عاشق و معشوق، و ارتباط قوی‌تری نیز باهم داشته‌اند.) طرح پیچیدۀ داستان، که درون آن بیش از حد نخود سیاه انباشته‌اند، در نهایت به شیوه‌ای اسفناک و قابل پیش‌بینی خاتمه می‌یابد. یعنی واقعاً تمام داستان همین بود؟

“خاطره‌پردازی” تریلری آینده‌گرایانه در مورد خاطرات و اعتیاد به خاطرات است. احتمالاً آنچه بعد از دیدن این فیلم به خاطر خواهید سپرد، منظرۀ تاریک اما باشکوه میامی است، در زمانی که بالا آمدن آب سطح دریا بیشتر شهر را در بر گرفته و بر خلاف تمام احتمالات و منطق، باز هم به حیات خود ادامه می‌دهد. این اثر لیزا جوی، یکی از سازندگان “وست ورلد”، در قالب یک فیلم نوآر ساخته شده است اما با یک تفاوت. تقریباً هر سکانس اشاره به یک فیلم دیگر دارد. کشف این اشارات خیلی لذت‌بخش‌تر از تلاش برای سر درآوردن از طرح داستان است، طرح و ساختاری منسوخ و مضحک که رقیب پیچیده‌ترین و افتضاح‌ترین قسمت‌های “تلقین” یا بهتر بگویم، آخرین قسمت‌های “وست ورلد” است.

“خاطره‌پردازی” در میامیِ آینده (و زیر آب) روی می‌دهد. سرباز سابق، نیک بنیستر (جکمن)، با استفاده از یک مخزن شناورسازی و هدست واقعیت مجازی، مشتریانش را به سفری در گذشته می‌برد. او و شریکش واتز (تاندیو نیوتون) وسیله‌ای را طراحی می‌کنند که این امکان را برای مشتریان ایجاد می‌کند. قانون نیز از آن برای کاوش در خصوص جرائم و حل مسائل استفاده می‌کند. دیدگاه واقع‌گرایانه و بدبینانۀ نیک، هنگام کمک به می (فرگوسن) به چالش کشیده می‌شود. می می‌خواهد با استفاده از ماشین خاطرات کلیدهای گم‌شده‌اش را پیدا کند. این دو با یکدیگر ارتباط برقرار کرده و وارد رابطه‌ای می‌شوند که با ناپدید شدن ناگهانی می به پایان می‌رسد. نیک که حالا درگیر این است بفهمد چه بلایی سر می آمده، ماشین حافظه را دستکاری کرده و ریسک‌هایی می‌کند که موجب رنجش واتز می‌شوند. نیک هنگام تحقیقاتش توطئه‌ای را کشف می‌کند که حول و حوش سه مرد می‌چرخد: والتر سیلوان خرپول (برت کالن)، یک قاچاقچی موادمخدر به نام سینت جو (دنیل وو) و یک پلیس عوضی به اسم سایرس بوث (کلیف کرتیس).

استفادۀ فیلمنامه از این ماشین خاطرات از جهاتی ناامید کننده است. این نوع از تکنولوژی‌های ساختگی، که با اکتشاف در خاطرات یک فرد و استفاده از واقعیت مجازی برای زنده کردنشان کار می‌کنند، فرصت‌ها و امکانات زیادی را در اختیار قرار می‌دهند (که چندتایی هم در “روزهای عجیب” و “استار ترک” مورد بررسی قرار گرفته‌اند) اما در اینجا تنها تعداد کمی عرضه شده‌اند. به مفهوم اعتیاد به خاطرات (مثل اعتیاد به مواد یا الکل) با عمق و اهمیت پرداخته نشده است. در آخر نیز ماشین خاطرات به وسیله‌ای دم دستی برای آشکارسازی توطئه‌های تبهکار داستان تبدیل می‎‌شود. 

هیو جکمن نقش نیک بنیستر را بازی می‌کند، یک کارآگاه خصوصی دل‌نازک و سرسخت. نیک با قرار دادن دستگاهی روی سر مشتریان و شناور کردنشان در مخزن خاطره‌پردازی، به آنها کمک می‌کند خاطرات گمشده‌شان را دوباره بدست آورند.

ربکا فرگوسن همان می است، افسونگر داستان. در “شاهین مالتی”، نوآر کلاسیک و پیشروی هشت دهه قبل، سر و کله مری آستور در دفتر سم اسپید پیدا می‌شود و گویا به دنبال خواهر گمشده‌اش می‌گردد. در اینجا می برای پیدا کردن کلیدهای گمشده‌اش به آزمایشگاه تیره و تار نیک می‌رود و بعد از اینکه در یک چشم بهم زدن قلبش را از آن خود کرد، به همان سرعت ناپدید می‌شود. عنصر معمایی داستان همین است: جستجوی آتشین نیک برای پیدا کردن می از طریق خاطرات افراد دیگر. دستیار بی‌احساس نیک، واتز (تاندیو نیوتون)، با حسادتش باعث رفتن می می‌شود اما او بهترین ایدۀ فیلم است. دوربین عاشق اوست چراکه پاول کامرون فیلمبرداری فوق‌العادۀ فیلم را انجام داده است. می مثل تمام زنان افسونگر، آنچه بنظر می‌رسد نیست، و فرگوسن گرمایی پایدار و روحی شاعرانه به تجسم‌های مختلف این شخصیت بخشیده است؛ مثلاً آنجا که خوانندۀ کلوپ است، آهنگ “کجا یا چه زمانی” را با حالتی از مارلنه دیتریش می‌خواند.

آقای جکمن نیز حضور چندبعدی و پرقدرتی دارد. نیک قبل از آنکه مشتریانش را در مخزن شناور کند به آنها مسکن تزریق می‌کند و سپس برای آرامش بیشترشان، از ملودی آهنگین یک هیپنوتیزم‌کننده حرفه‌ای بهره می‌گیرد. تصاویر سه بعدی خاطرات را هم می‌تواند روی یک صفحه کنار ابزار دیگرش ببیند.

نیک کهنه سرباز یکی از جنگ‌های داخلی اخیر نیز بوده است و از این رو تعالیم رزمی‌اش هم حسابی به کارش می‌آیند – مخصوصاً وقتی جستجوی می رنگ خشونت به خود می‌گیرد. بدترینِ بدها، یک پلیس قدیمی به نام بوث را کلیف کرتیس با لهجه مارلون براندو بازی می‌کند. مارینا دو تاویرا هم نقش زنی اغفال‌کننده و پا به سن گذاشته به نام تامارا را بازی می‌کند که بسیار به شخصیت بلانشه دوبیوس در فیلم “یک ماشین خیابانی به نام آرزو” نزدیک است.

با در نظر گرفتن عملکرد جوی در مجموعۀ “وست ورلد” و همکاریش با نولان‌ها (جاناتان همسر جوی و کریستوفر برادرشوهرش است)، من توقع اثر پیچیده‌تری داشتم، چیزی بیشتر از برادری برای فیلم “لورا” اثر اتو پرمینجر. آثاری از “بلیدرانر” هم در فیلم مشهود است، اما زیاد جلوی چشم نیستند. جکمن با بازی کردن نقش یک محقق از قدرتش کاسته شده و قسمت زیادی از کاریزمای خود را از دست داده است. واتز از تمام جهان بیزار و عصبانیست؛ حضورش به فیلم انرژی می‌بخشد و سکانس‌های مشترکش با جکمن بهترین سکانس‌های فیلم را تشکیل می‌دهند اما متاسفانه پس از آنکه نیک را نجات می‌دهد تقریباً غیب می‌شود. گرچه ربکا فرگوسن بدون شک بازیگر درجه یکیست اما برای نقش خود به عنوان زن افسونگر داستان زیاد مناسب نیست.

پایان متأسفانه خلاف انتظار پیش می‌رود؛ فیلم به تدریج ضعیف شده و در نهایت توضیحی مصور و طولانی مدت ارائه کرده و تمام جاهای خالی پر می‌شوند. شرور اصلی داستان آنقدر بی‌تأثیر بود که دائماً فکر می‌کردم شخص دیگری پشت پرده است، گرچه قانون حفظ شخصیت‌ها چنین اجازه‌ای نمی‌دهد. 

شاید بزرگترین نقص داستان این باشد که رابطۀ نیک و می برای این شکل گرفت که وضعیت ذهنی نیک قابل باور باشد. برای اینکه قسمت وسواس فکری نیک تأثیرگذار باشد باید علاقه عمیقی ایجاد می‌شد که در واقعیت وجود ندارد. جکمن و فرگوسن باید به سطح بوگارت/ باکال یا بوگارت/ برگمن برسند اما مراودات جالبشان هیچوقت جرقه نخواهد خورد. از این رو اصرار نیک در پیدا کردن می (و اشتیاقش به ریسک کردن) مصنوعی بنظر می‌رسد.

گرچه این فیلم با دقت و جدیت ساخته شده و فرضیه‌ا‌ی قوی پشت آن است اما در کل اثری نیست که در یادها باقی بماند.

منبع: ریل ویوز

مترجم: وحید فیض خواه


خاطره‌پردازی Reminiscence (2021)

تاریخ اکران: 11 آگوست 2021

کارگردان: لیزا جوی

نویسنده: لیزا جوی

توزیع‌کننده: برادران وارنر

بازیگران: هیو جکمن، ربکا فرگوسن، تندی نیوتون، ناتالی مارتینز، آنجلا سارافیان، برت کالن، کلیف کرتیس، تری وایبل، دانیل وو، جووانی کروز

فیلمبرداری: پل کمرون

تدوین: مارک یوشیکاوا

موسیقی: رامین جوادی

خلاصه داستان: «نیک بنیستر» یک کارآگاه خصوصی ذهن است که توانایی دسترسی به خاطرات فراموش‌شده را برای مراجعان خود فراهم می‌کند؛ اما با قبول یک مراجع خانم جدید، زندگی نیک برای همیشه تغییر می‌کند.


نقدهای مرتبط با این اثر

روح رام نشده (Spirit Untamed)
شخصیت‌ها به گونه‌ای رفتار می‌کنند و صحبت می‌کنند که گویی از اوایل قرن بیست و یکم هستند اما بی‌شک داستان در اواخر قرن نوزدهم است. من فکر نمی‌کنم که این مسئله بیشتر بچه‌ها را آزار دهد ، و البته بدیهی است که سازندگان نگران نحوه درک فیلم توسط بزرگسالان نیستند. تمرکز بر یک گروه مخاطب هدف باعث می‌شود که این فیلم توجه افراد خارج از آن گروه را چندان جلب نکند.ادامه مطلب
امیلی در پاریس (Emily in Paris)
این سریال باید بیشتر از اینها از کلیشه‌هایی که به ان پرداخته است مطلع می‌بود. اما بجای این، سرخوشانه به اتفاقات اطرافش سرک می‌کشد و هیچ‌گونه پرسشی را مطرح نمی‌کند. به هر حال «امیلی در پاریس» آنقدر از این دست ایرادات کوچک در خود دارد که شما فرصت آن را پیدا نمی‌کند که برای هر کدام از انان پیشانی خود بخارانید و تأسف بخورد، در نتیجه باید آنها را بپذیرید.ادامه مطلب
پیک (The Courier)
بسیاری از فیلم‌های جاسوسی هیجان‌انگیز مثل فیلم‌های فرنچایز «جیمز باند» و «مأموریت غیرممکن» سعی می‌کنند با خلق سکانس‌های تماشایی، نبض فیلم را بالا نگه دارند اما جذابیت «پیک» تنها بخاطر داستان و کاراکتر‌های درگیرکننده‌ی آن است. کاملاً مشخص است که در این فیلم تمرکز بر روی روایت بوده و روایت جایگاهی بالاتر از تدوین دارد.ادامه مطلب

پربازدیدترین نقدها

عرشیا برجعلی
امتیاز منتقد به فیلم / ۱۰
پرندگان (The birds)
پس از شصت سال، هنوز مبهوت کننده و نفس گیر. کمتر فیلمی را مخصوصا در ژانر ترسناک میتوان پیدا کرد که حتی برای بار دوم، با وجود اطلاع تام بیننده از وقایع پیش رو، هنوز بتواند او را میخکوب کند. فیلم «پرندگان» هیچکاک شاهکاری است که با جلوه های ویژه اگزجره و به ظاهر پرطمطراق یا افکت های صوتی و موجودات خیالی مخاطب را به هراس نمی کشد، بلکه با چیزی این کار را می کند که شاید کسی فکر ترسیدن از آن را هم نکند!ادامه مطلب
علی رضایی
امتیاز منتقد به فیلم / ۱۰
دشمن (Enemy)
نیکی و بدی که در نهاد بشر است، شادی و غمی که در قضا و قدر است، با چرخ مکن حواله کاندر ره عقل، چرخ از تو هزار بار بیچاره‌تر است.ادامه مطلب
انگل (Parasite)
   انگل اگرچه نام یک بیماری در دستگاه گوارش بشر است اما نمونه روانی – سینمایی آن را به خوبی از دوربین بونگ جون هو به تماشا نشستم . فیلم ساز در این اثر با نمایش اخلاقیات در چارچوب شرایط و تلطیف آن بنابر سلیقه شخصیت ها یک روند تکاملی در سیر صعودی روان آدمی را شکسته است . از آنجاییکه همه فیلم های هو و مشخصا : «خاطرات قاتل» و «مادر» در کوشش تغییر اخلاقیات به واسطه شرایط و سائق های شخصی دست و پا می زنند ، «انگل» تا به امروز ضعیف ترین نمونه دیده شده...ادامه مطلب
امیررضا صفائی تبار
امتیاز منتقد به فیلم / ۱۰
پوست (skin)
اگر فیلم کوتاه حیوان را دیده باشید فیلم از همان مولفه ها و همان نمادها را دارد. نماد های بومی گرایی فیلم مانند شیر در فیلم می بینیم. بیان تعلیق و کشمکش های عمیق از خصوصیات خوب این فیلم است.ادامه مطلب
پلتفرم (The Platform)
پلتفرم دارای یک جهان بینی استعاره ای ترسیمی از ماهیت بشر است که علیرغم قرارگیری در ژانر وحشت ممکن است ترس آنی برای مخاطب ایجاد نکند اما ترس عمیقِ ادراکی ایجاد می کند که تامل و تفکر ژرفای مضمونی آن ترس را در ضمیر ناخودآگاهِ مخاطبِ عالی بنا می نهد.ادامه مطلب
معین رسولی
امتیاز منتقد به فیلم / ۱۰
عطر: داستان یک قاتل (Perfume: The Story of a Murderer)
عطر،داستان یک قاتل، فیلمی است برگرفته از کتابی با همین نام اثر پاتریک سوسکیند که پرفروش ترین کتاب سال 1985 نیز بوده است.ادامه مطلب

نظرهای منتشر شده