ورود / عضویت
برای ورود یا ثبت‌نام شماره تلفن همراه خود را وارد کنید
4
رضا ظفری
یک ماه پیش - ۸ دقیقه مطالعه
منبعسایت جامعه سینما

ژانر و سبک در سینما

بخش اول مقاله... به دلایل فنی این مقاله را دو بخش کردم.

به نام خدا

پیشگفتار:همان طور که در مقاله پیشین(مقاله پایینی خود) گفتم، ژانر و سبک دومبنای اصلی سینما و هنر فیلمسازی اند. همانند زمان و مکان که دو مبنای اصلی علم تاریخ اند. بدون آنها ریشه ای وجود ندارد و بدون ریشه نیز آنها وجود ندارند. چیزی مانند قضیه مرغ و تخم مرغ. هیچکدام قبل از دیگری نبود اما هر کدام به دیگری وابسته است. شناختن دو مبنای سینما نیز همان طور که در مقدمه مقاله گفته شد به عواملی چون ادراک و سبک عمل در زندگی و مهم تر از همه کمک به زود قضاوت نکردن و زود تصمیم نگرفتن کمک چشمگیری میکند. باشد که سینما اجرش را به جا آورده و زندگی انسانوار را به ما بیاموزد.



              مبانی اصلی هنر سینما


مردم به دلایل متفاوتی سراغ رسانه دراماتیک اعم از(سینما. تلویزیون. رسانه های نوشتاری چون کتاب. تلفن همراه وووو عوامل مختلف) میروند. برای لذت بردن در لحظلات زندگی. برای پر کردن اوغات فراغت. برای آموختن زبان های مختلف. برای تفکر منطقی و فلسفی. برای تحلیل و بررسی کارکرد رسانه ها و هزاران هزار دلیل دیگر. اینکه ما صرفا در مقابل رسانه ها مخاطب منفعل باشیم بدین معناست که سواد رسانه ای نداریم و زود تحت تاثیر هر جهان رسانه ای قرار میگیریم. (مثال اسف بارش کاریست که تلویزیون ترکیه دارد با ایرانِ بیسواد انجام میدهد.) تحلیل.،واکنش، سخن و بحث ما درمورد رسانه های متفاوت به قول تیم گوریکان نه تنها لذتی که ما قرار است از آن رسانه ها ببریم را کم یا زایل نمیکند بلکه لذتی برای ما به ارمغان می آورد که تا قبلش توانایی تجربه آن را نداشتیم. اگر لذت تماشا و درک رسانه دراماتیک یکی از لذت های جهان نوین است.،پس تحلیل و واکنش ما نسبت به آنها لذت مکمل آن است. دو پایه ای که هر کدام بدون دیگری قادر به انجام فعالیتی نیستند. 

.                   ............      .............           . 


سینما و تلویزیون عظیم ترین رسانه های گروهی هستند. تحلیل گران و محققان این رسانه که ما هستیم را منتقد می‌نامند. سینما یا بهتر است بگویم رسانه فیلم های دراماتیک که هر روزه با آنها سر و کار داریم به بخش های بسیاری تقسیم میشود که آنها را با توضیحات مختصر اما کاملشان در این نوشته  برایتان با نظام و نظریه خود بنده تقسیم بندی میکنم. تاکید دارم که این استاندارد دسته بندی شده نظریه ی جهانی استانداردیست که توسط من به بهترین نحو طبقه بندی شده و به جرأت می‌توانم اثبات کنم که کامل ترین مقاله در موضوع خود است. چیزی که به این شکل و به این دقت در هیچ وبسایت دیگری در جهان وجود ندارد. اختصاصاً مربوط به وبسایت سلام سینما است. امید وارم از خواندن آن لذت برده و نکات کلی و سبک شناسی سینمایی را به سادگی فرا گرفته و استفاده کنید.



      ژانر وسبک..مقدمه ای بر سینماگری


در مورد فیلم و رسانه با شما صحبت کردم. رسانه فیلم دراماتیک که شامل سینما. تلویزیون. سرویس استریم پخش آنلاین فیلم و... میشود به طور کلی در سه دسته جای میگیرد.

1_فیلم مستند


2_فیلم انیمیشن


3_فیلم داستانی(که البته انیمیشن از شاخه های آن است اما به دلایلی مجزا هم محسوب میشود.)

از ابتدا توضیحات لازمه را به شما خواهم داد


                 1_فیلم مستند

خودتان بیشتر از بنده به فیلم مستند یا همان مستند خودمان اشراف دارید. مستند به گونه ای از فیلم گفته میشود که برگرفته از اتفاقات و یا نشان دهنده ی اتفاقات حقیقی یا غیر حقیقی با پایه های حقیقی است. ساده ترش میکنم.فیلم هایی که به منظور جنبه هایی از واقعیت ساخته میشوند را مستند میگویند و اصولا برای آنها به خاطر تاثیری که باید بگذارند داستان یا روایتی ساده تنظیم میکنند. برای مثال یک مستند حیات وحش را که تماشا کنید. مثلا میبینید که محققان روی حیوان ها نام میگذارند و برای آنها هویتی اجتماعی در مستند قائل میشوند. برای آن داستان پردازی کرده و به این وسیله شما را از خستگی از مستند رهایی داده و علاوه بر آن اطلاعات شما را نیز راجع به مثلا زندگی آن حیوان قوت میبخشند. چه بهتر از اینکه انسان مستقیما از دیدن یک فیلم هم لذت و هم کسب علم بیشتر را ببرد. بیهوده نیست که خداوند بار ها راجع به علم آموزی بحث کرده. شاید با شناخت طبیعت یا شناخت خود. به درجات عالی شناخت حق تعالی برسیم.

نکته:#این نکته بسیار مهم است. فیلم مستند را که به منظور جنبه هایی از واقعیت ساخته میشود با فیلم بیوگرافی اشتباه نگیرید. هر دوی این ژانر ها فیلم را بر پایه حقیقت میسازند اما تفاوت آشکاری دارند. فیلم بیوگرافی به بیان زندگی شخص یا اشخاصی در زمان های مختلف تاریخ میپردازد مثل سریال مختار نامه یا یوسف پیامبر که برای شما بیشترین آشنایی را دارند. اين فیلم ها هم بر اساس حقیقت ساخته شدند اما به دلیل ساختار نمایشی و درامشان مستند تلقی نمیشوند. مستندات اصولا ساختار داستان گونه ندارند و صرفا به کاوش و جستجوی وقایع و پدیده های مهم با یک دوربین سر دستی ساده میپردازد. آکادمی علوم و هنر های سینمایی یا همان اسکار، سالانه دو جایزه اش را به مستند کوتاه و بلند اختصاص میدهد. میتوانید منبع خود را برای مستند از برندگان اسکار بگیرید. خاطر دارم که مستند کار خانه آمریکایی برنده سال گذشته بود. شما نیز خودتان را به مستند دیدن عادت دهید زیرا تنها ساختاری است که پیام خود را که عموما اطلاعات تاریخی و تجربی اند مستقیما و بی واسطه به ذهن شما تقدیم میکند. مستند ببینید تا جهان را بشناسید و جهان را بشناسید تا خدا را بشناسید.



                2_فیلم انیمیشن


انیمیشن به ساختاری از فیلم گفته میشود که در آن به اشیاء، مدل ها و تصاویر غیر متحرک جان بخشیده میشود. در واقع انیماتور ها(متحرک سازان انیمیشن ها) روح خود را چون خدای انیمیشن به شخصیت ها القا میکنند و با روش های متفاوت. از استاپ موشن گرفته تا پویانمایی اشیاء و سه بعدی صحنه ای، این انیمیشن ها را میسازند. انیمیشن را خودتان میشناسید اما باید به یک نکته مهم توجه کنید:در استاندارد جهانی، به ویژه بانک اطلاعاتی imdb و آکادمی علوم و هنر های سینمایی انیمیشن یک ساختار کلی از فیلم است و چیزی با عنوان(برنامه کودک و کارتون) وجود ندارد. تنها عناوینی که متغیر اند رده سنی و محتوایی این انیمیشن هاست. مثلا انیمیشن مجموعه ای ماشیناسور ها که از تلوزیون داخلی پخش میشود، مربوط به رده سنی 7 تا 12 سال است و نوجوان 15 ساله حق تحقیر و یا عنوان کردن نام برنامه کودک را برای این انیمیشن ندارد. آن برای رده سنی خودش ببیند و سعی کند نخود هر آشی نشود. باور کنید یا نه ساخت انیمیشن از فیلم بسیار سخت تر است...

انیمیشن ها به طور کلی به دو سبک تقسیم میشوند.

1_دو بعدی

2_سه بعدی

هر کدام از این بخش ها خود زیر شاخه هایی دارد که آنها را مفصل برایتان روایت میکنم.


     روش های ساخت در سبک دو بعدی


پويانمايي کاغذی، شنی، کات ِ اوت، سل انيميشن، سیلوئت انيميشن، نقاشی روی شیشه، روتوسکوپی، پیناسکرین و 

دوبعدی رایانهای.


1_ پویانمایی کاغذی :یکی از انواع پويانمايي دوبعدی است که در آن تمام طرحهای 

کلیدی و میانی و حتی پسزمینهها بر روی کاغذ کشیده 

شده است و از همان طرح به عنوان طرح نهایی عکس یا 

اسکن گرفته میشود. در این شیوه هر فریم از پويانمايي بر 

روی یک برگ کاغذ یا مقوا بوسیلة ابزاری مانند مداد، مداد 

رنگی، آب رنگ یا... طراحی و اجرا میشود.



2_سل انیمیشن:تکنیکی که سالهای متمادی مورد استفاده کمپانیهای 

بزرگ فیلمسازی پويانمايي بوده است. نام این تکنیک

از طلقهای شفاف سلولوئیدی که نور را از خود عبور 

میدهند، گرفته شده است. در این روش با قرار دادن چند 

طلق شفاف بر روی هم و الیهبندی آنها، به طوری که روی 

هر کدام به دلخواه طراحی یک شخصیت یا پسزمینه و یا 

اشیا مورد نظر به طور جداگانه انجام گردیده، متحرکسازی 

صورت میگیرد. 

ترتیب کار به این صورت است که ابتدا طرحهای مقدماتی 

روی کاغذهای پانچ شده و با استفاده از پین ترسیم 

میگردند که به آن طرحهای مدادی گفته میشود. سپس 

عمل تست حرکات انجام شده و در صورت درست بودن آن، 

عملیات اجرای آن بر روی طلق به این شکل اجرا میگردد 

که خطوط اصلی طرح شخصیت بر یک طرف آن و رنگها 

در طرف دیگر طلق، نقاشی میشود. مزیتی که این تکنیک

نسبت به پويانمايي کاغذی دارد، این است که قابلیت 

استفاده از الیههای بیشتری را در یک کادر امکانپذیر 

میکند. برای مثال، پويانماييهای »سفیدبرفی و هفت 

کوتوله«، »زیبای خفته«، »گربههای اشرافی« و »دامبو« با 

این تکنیک ساخته شدهاند.



3_کات اوت:در شیوة سنتی این تکنیک، طرحها بر روی مقواها کشیده میشوند؛ سپس قطعات دست، پا، سر و بدن تفکیک شده و به 

قطعات کوچکی بریده میشوند و از محل مفاصل بر روی هم چیده شده یا مفصلبندی شده سپس حرکت داده میشوند. 

مفصلبندی عروسک کاتاوت با روشهای خالقانه انجام میشود كه مرسومترین آنها، اتصال با چسب و مفتول فلزی 

نازک در پشت قطعات بریده شده است. با هر حرکت، یک فریم عکس گرفته میشود و در نهایت در فیلم، شخصیتهایی 

که شامل قطعات زیادی هستند به حرکت در میآیند.


4_روتوسکوپی:تکنیکی است که در آن، طرح هر فریم از روی حرکات 

عکسهای واقعی ترسیم میشود. اساس طراحي بسیاری از 

حرکات حیوانات در اکثر کارهای دیزنی همین روش است؛ 

در واقع میتوان گفت در این شیوه، حرکات فریم به فریم 

روی فیلم زنده نقاشی میشوند.



5_دوبعدی رایانه ای:اولین جریانهای تولید گرافیک‌های رايانهای در دهة‌1970م شکل گرفت.

از مزایای استفاده از این تکنیک میتوان به موارد زیر اشاره کرد:

 حذف بسیاری از مراحل تولید پويانمايي دستی و گرافیک

 تغییر نقاشیها و تصاویر ایجاد شده به نحوة دلخواه

 ضبط و برنامهریزی در یک تولید منظم

 استفاده و بازخوانی نقاشیها و تصاویر ایجاد شده در زمان و صحنههای دیگر 

 کوچک و بزرگ کردن تصاویر

 ایجاد الیههای نامحدود )برخالف محدودیت طلقها(

 برنامهریزی حرکت دوربین

 ضبط و تحلیل الیههای صدا

 باال بردن سرعت در تولید پويانمايي 

امروزه اغلب تولیدکنندگان به دلیل صرفة اقتصادی و امکانات روزافزون رایانهای ترجیح میدهند از این شیوه استفاده کنند.



       و اما روش های سبک سه بعدی


پیکسيلیشن، پويانمايي اشیا، خمیری، عروسکی و سه بعدی رایانهای... 


1_پیکسلیسشن:پیکسيلیشن یکی از تکنیک‌های استاپموشن است. نورمن مک‌الرن از جمله هنرمندانی است که با این تکنیک، انیمیشن 

به یاد ماندنی همسایهها را ساخته است، او در تعریف پیکسیلیشن میگوید: »پیکسيلیشن تکنیکی است که در آن به جای 

قرار دادن نقاشی و عروسک مقابل دوربین، انسان واقعی قرار داده میشود.



2_پویانمایی اشیاء:یکی دیگر از تکنیک‌های استاپموشن است که در آن از اشیاي مختلف استفاده شده و متحرکسازی میشود. این تکنیک

برای اولین بار در سال1898م توسط جیمز استوارت بِلکتون خلق شد.

دو رویکرد کلی در این تکنیک دیده میشود:

 اشیايی که شخصیت انسانی ندارند و میتوان گفت اشیاي زنده هستند.

 اشیايی که عالوه بر زنده بودن، رفتار انسانی به آنها نسبت داده شده است.

ً فاقد حیات است، دشوار اما خالقانه است. برای 

بطورکلی روند خلق یک شخصیت انسانی در قالب یک شئ که اساسا

جانبخشی به اشیا اصول و مبانی واحدی وجود ندارد و رویکردها متفاوت هستند. بخشیدن رفتارهای انسانی به طبیعت 

بیجان، آنها را برای مخاطب آشناتر میکند. در طی فرآیند شخصیت دادن به اشیا، آنها میتوانند همان تنوعی را 

داشته باشند که انسانها دارند. از اینرو، دست نویسنده برای نوشتن فیلمنامۀ پويانمايی که شخصیتهایش اشیا هستند، 

بسیار بازتر خواهد بود.این پویانمایی به روش هایی چون عروسکی و خمیری تلقی میشود. 



3_و در آخر معمول ترین تکنیک 30 سال اخیر یعنی سه بعدی رایانه ای:

 قدرت پردازش تصویری آنها، تغییر زیادی را در نوع و تکثیر تصاویر گرافیکی بوجود آوردهاند و زمینه 

رایانهها و خصوصا

را برای خلق پويانمايي در محیط سهبعدی رایانه فراهم کردهاند.

َ ِس ِتر« اولین پويانمايي کوتاه رایانهای تاریخ به نام »ماجراهای آندره و والی بی را در سال 1984م تولید کرد. در آن 

»جان ل

سالها بسیاری از شرکتهای بزرگ فیلمسازی جهان توجهی به این تکنیک پويانمايي نداشتند، اما این بیتوجهیها بعد از 

ساخت اولین پويانمايي بلند »داستان اسباببازی« در سال1995م به پایان رسید. بعد از ساخت این پويانمايي شرکتهای 

بزرگ همچون والت دیزنی که شاهد استقبال مردمی بودند، دست از مخالفت با این تکنیک جدید برداشتند و خود نیز 

شروع به تولید پويانماييهای سهبعدی رایانهای کردند... 


سبک های کلی انیمیشن سازی به شرح بالا بود اما به آنها خلاصه نمیشود.هر کارگردان به نسبت هنر خودش میتواند صاحب سبک باشد. برای مثال تیم والتر برتون را با انیمیشن های خاصش چون عروس مرده و انیمیشن هایی از دنیای مردگان با عنوان برتونیسم میشناسند. یا کشور هایی چون ژاپن و اسپانیا خود صاحب سبک در رشته انیمیشن اند. اطلاعات جامع و کامل تر راجع به انیمیشن که بنده در آنها تخصص خاصی ندارم را استاد گرامی غلامرضا حاجی عرب در همین وبسایت منتشر خواهد کرد. نوشته های ایشان راجع به سینمای انیمیشن جامع تر و کلی تر اند.این هنر و این رشته مدام در حال رشد و توسعه است و هر لحظه ممکن است روش نوینی خلق کند. انیمیشن ها همانند فیلم داستانی که در ادامه توضیح خواهم داد در ژانر های متفاوتی قرار میگیرند. برای مثال انیمیشن معروف شرک در سبک سه بعدی رایانه ای و در ژانر#فانتزی.. کمدی.. ماجراجویی قرار دارد. انیمیشن سازی هنر واقعا سخت و پیچیده ایست. این را خودم میگویم که در این زمینه فعالیت هایی داشتم. اما نتیجه این زحمات از همان ابتدا و با والت دیزنی بزرگ، از سیندرلایش گرفته تا میکی موس. هفت کوتوله وووو صد ها انیمیشن دیگر که همه با آنها بزرگ شدیم و فرزندانمان نیز با آنان بزرگ خواهند شد. گاهی مضامین انیمیشن ها حتی بیشتر از فیلم و مستند است. چیزیست که میخواهد نکته ای مهم را بازگو کند. آیا انیمیشن بچه رییس را دیده اید؟؟ به نظر شما منظورش از این همه تناقض و تضاد چیست؟... 


.........      ...........      ...........      .............



رضا ظفری
یک ماه پیش
بخش بعدی مقاله که قسمت اصلی آن است را میتوانید در پایین همین صفحه در مقاله های من بخوانید. با تشکر فراوان از تک تک بازدید کنندگان گرامی
خطر لو رفتن داستان
پاسخ