نقد فیلم تنگه ابوقریب, The Lost Strait, پس فیلمنامه چه می‌شود!

۳ سال پیش

۱۳ مهر ۱۳۹۷

هومن نشتائی

امتیاز منتقد به این اثر: ۶ از ۱۰

«بهرام توکلی» از کارگردانان نام آشنا که همیشه فیلم‌های بحث برانگیزی می‌سازد، حالا تنگه ابوقریب را ساخته است. فیلمی که خود جای بحثِ بسیاری دارد. از کارگردان و ترکیب بازیگری و تهیه کننده و سرمایه گذار گرفته تا موضوع و ژانر فیلم. اغلب فیلم‌های این کارگردان با واکنش خوبی مواجه شده، اما حالا باید ببینیم که آیا بهرام توکلی در ساختِ فیلم جنگی (که ساخت چنین فیلم‌ی از او انتظار نمی‌رفت) هم موفق بوده یا خیر؟ اولین چیزی که بعد از دیدن این فیلم می‌توان...

- /۱۰
امتیاز سلام سینما

از ۰ رای

امتیاز دهید :

گاهی در زندگی در موقعیت هایی قرارمیگیری که بالاتر از اهمیت مرگ و زندگی شخصی است. گاهی مرگ و‌زندگی یک کشور در گرو تصمیم توست. از میدان ندا می آید، هرکس بترسد زودتر می میرد...حال ببینیم چطور غیرت بر قدرت نظامی چیره میشود.

«بهرام توکلی» از کارگردانان نام آشنا که همیشه فیلم‌های بحث برانگیزی می‌سازد، حالا تنگه ابوقریب را ساخته است. فیلمی که خود جای بحثِ بسیاری دارد. از کارگردان و ترکیب بازیگری و تهیه کننده و سرمایه گذار گرفته تا موضوع و ژانر فیلم. اغلب فیلم‌های این کارگردان با واکنش خوبی مواجه شده، اما حالا باید ببینیم که آیا بهرام توکلی در ساختِ فیلم جنگی (که ساخت چنین فیلم‌ی از او انتظار نمی‌رفت) هم موفق بوده یا خیر؟

اولین چیزی که بعد از دیدن این فیلم می‌توان گفت، پیشرفت عظیم در ساختار فیلم است. این فیلم چند قدم جلوتر از فیلم‌های هم ژانرِ ایرانی خودش است و از نظر ساختاری بسیار جذاب است. همانطور که از جشنواره سی و ششم فجر مشخص بود، تمام فیلم‌های ایران به کیفیت خوبی در ساختار رسیده‌اند و تقریبا به استانداردهای جهانی نزدیک شده‌اند. اما نزدیک شدن به این استانداردها مشکلی را ایجاد می‌کند که همه را گریبان‌گیر کرده است و آن هم نداشتن فیلمنامه قوی است که در ادامه به آن خواهم پرداخت. تنگه ابوقریب در مرحله تولید بسیار خوب عمل کرده است؛ از تصویر برداری و جلوه‌های ویژه‌ی بدون نقص گرفته تا طراحی صحنه و لباس و گریم با جزئیات و دقیق. تنگه ابوقریب به‌دلیل داشتن صحنه‌های دلهره‌آور و جذاب می‌تواند مخاطب را با خود همراه کند. اما آیا این فیلم یادآور فیلم‌هایی چون «Hacksaw ridge» یا «Saving private Ryan» نیست؟

Saving private Rayan  فیلم‌ی است که سینمای جنگ را در دنیا تغییر داد و خیلی‌ها را به سمت کپی از خودش کشاند، اما این توجیهی برای وام گرفتن از فیلم‌های دیگر نیست. متاسفانه در این فیلم این اتفاق زیاد می‌افتد و بدلیل وجود نمونه‌های خارجی، شاهد صحنه‌های مشابه زیادی هستیم که بخشودنی نیست. از طرفی بزرگترین مشکلِ این فیلم «نداشتنِ فیلمنامه» است. وقتی فیلم روایتی برای دنبال کردن نداشته باشد، مخاطب با فیلم همراه نمی‌شود. اصلی‌ترین بخش یک فیلم، فیلمنامه است. وقتی فیلمنامه، ضعیف باشد نمی‌توان انتظار زیادی از آن داشت! فیلمنامه تنگه ابوقریب از ایده‌اش نمی‌گیرد و در همان حد باقی می‌ماند. در فیلم ما فقط شاهد صحنه‌های مبارزه و شلیک توپ و تانک هستیم و چند بازیگر که اسم یکدیگر را فریاد می‌زنند. اما از طرفی به‌دلیل جذاب بودن این صحنه‌ها از نظر بصری و دلهره آور بودن این صحنه‌ها مخاطب با فیلم همراه می‌شود. اساسا فیلم قصه ندارد اما پرداخت شخصیت‌ها نسبتا درست است.

یکی از مهم‌ترین شخصیت‌ها، «علی» است. علی، نمونه شخصیت‌ی است که بسیار در موردش شنیده‌ایم. اما هیچ‌وقت او را ندیده‌ایم و لمس‌ش نکرده‌ایم. نوجوانی که اشتیاق زیادی برای رفتن به جنگ دارد و موانع‌ی را پشت سر می‌گذارد. علی، در این فیلم مهم‌ترین شخصیت را دارد و بار فیلم را به دوش می‌کشد. به تصویر کشیدن این شخصیت کم نظیر است و این نکته از نکات مثبت فیلم است.

تنگه ابوقریب، بدون شک از نظر فنی و ساختاری یک جهش بزرگ در سینمای ایران محسوب می‌شود. اما نداشتنِ قصه‌ای منسجم و دقیق ضعف مهمِ فیلم است که ضعف کوچک‌ی نیست. این فیلم به‌دلیل داشتن صحنه‌های دلهره آور و جذاب مخاطب را همراه می‌کند و مخاطب از دیدن این فیلم خسته نمی‌شود. از دیدن‌ش پشیمان نمی‌شوید، اما انتظار شاهکار نداشته باشید، چون بدلیل نداشتن فیلمنامه‌ی درست، فیلم تاثیر گذاری خوبی ندارد. این فیلم را در سینما ببینید، چون خارج از سینما صحنه‌های اکشنِ فیلم هم جذابیت خود را از دست می‌دهند.


نقدهای مرتبط با این اثر

هومن نشتائی
امتیاز منتقد به فیلم / ۱۰
توران خانم (مستند)
«مستند» همیشه ژانری در فیلم سازی بوده که مورد استقبال تعداد زیادی قرار نگرفته است و طرفداران کمی دارد. اما هنوز در سراسر دنیا علاقه‌مندان خود را دارد و تعدادی عاشقانه پیگیر مستندهای روز هستند و تعدادی عامدانه در حال ساخت مستند. یکی از آن افراد رخشان بنی اعتماد است، که در مستند سازی شهره است و در تمام کارهای داستانی‌اش نیز ردی از مستند پیدا می‌شود. ایندفعه دست به دست مجتبی میرتهماسب داده است و مستند «توران خانم» را کارگردانی کرده است. مستند...ادامه مطلب
هومن نشتائی
امتیاز منتقد به فیلم / ۱۰
بیدار شو آرزو
قبل از هر چیز، اکرانِ «بیدار شو آرزو» ما را به این فکر وا می‌دارد که چه حادثه‌ای باید رخ دهد تا فیلم‌های توقیفی اکران شوند؟ یعنی ما باید منتظر حادثه‌ای مانند زلزله باشیم که به فکر بیفتند که یک فیلم صلاحیت اکران را دارد یا ندارد؟ این فیلم مگر چه نکته‌ی مهمی داشت که در زمان زلزله بم اکران نشد و حالا بعد از 13 سال، بعد از زلزله کرمانشاه اکران می‌شود؟ شاید اکران همین فیلم 13 سال پیش می‌توانست مردم و مسئولین را آگاه‌تر کند، که زمان زلزله کرمانشاه...ادامه مطلب
هومن نشتائی
امتیاز منتقد به فیلم / ۱۰
آن سوی ابرها (Beyond The Clouds)
مجید مجیدی، کارگردانی نام آشنا که فارق از هر چیز، هر فیلمی که بسازد، برای مخاطب کنجکاوی برانگیز است. شاید اولین و مهم‌ترین دلیل برای انتخاب «آنسوی ابرها» همین باشد. نشستن به تماشای فیلمی که از آن انتظار بالایی می‌رود. نشستن به تماشای اثری از کارگردانی که خیلی مواقع ما را شگفت‌زده کرده است. متاسفانه این فیلم دقیقا بر خلاف فیلم قبلیِ این کارگردان («محمد رسول اللّه»)، شرایط اکران مطلوبی ندارد. دلیل‌ش تا حدی مشخص است. البته موضوع‌مان این نیست....ادامه مطلب

پربازدیدترین نقدها

انگل (Parasite)
   انگل اگرچه نام یک بیماری در دستگاه گوارش بشر است اما نمونه روانی – سینمایی آن را به خوبی از دوربین بونگ جون هو به تماشا نشستم . فیلم ساز در این اثر با نمایش اخلاقیات در چارچوب شرایط و تلطیف آن بنابر سلیقه شخصیت ها یک روند تکاملی در سیر صعودی روان آدمی را شکسته است . از آنجاییکه همه فیلم های هو و مشخصا : «خاطرات قاتل» و «مادر» در کوشش تغییر اخلاقیات به واسطه شرایط و سائق های شخصی دست و پا می زنند ، «انگل» تا به امروز ضعیف ترین نمونه دیده شده...ادامه مطلب
گشت ارشاد 3
بهنام بانی و شادمهر عقیلی هرچند بلحاظ موسیقایی، کاملا متفاوت از یکدیگرند ولی در تجربه بازیگری یک وجه اشتراک دارند که به نوعی خوش‌شانسی آنها محسوب می‌شود.ادامه مطلب
علی رضایی
امتیاز منتقد به فیلم / ۱۰
دشمن (Enemy)
نیکی و بدی که در نهاد بشر است، شادی و غمی که در قضا و قدر است، با چرخ مکن حواله کاندر ره عقل، چرخ از تو هزار بار بیچاره‌تر است.ادامه مطلب
معین رسولی
امتیاز منتقد به فیلم / ۱۰
عطر: داستان یک قاتل (Perfume: The Story of a Murderer)
عطر،داستان یک قاتل، فیلمی است برگرفته از کتابی با همین نام اثر پاتریک سوسکیند که پرفروش ترین کتاب سال 1985 نیز بوده است.ادامه مطلب
پسر - مادر (son - mother)
«مهناز محمدی» کارگردانی خوش‌سلیقه است که شوق او برای پرداختن به مسائل اجتماعی مرا به یاد «رخشان بنی اعتماد» می‌اندازد. او یک گروه فنی بسیار حرفه‌ای را در کنار خود دارد. یکی از آنها فیلمبردار «پسر-مادر» یعنی «اشکان اشکانی» است که موقعیت‌های ساده را نورپردازی خلاقانه‌ی خود تبدیل به سکانس‌های رویایی می‌کند و اتمسفری خلاقانه را به فضای فیلم می‌بخشد.ادامه مطلب

نظرهای منتشر شده