ایجاد زیبایی با عناصر زشت

– یان سوانک مایر از فیلمسازان خلاق اهل چک است که در زمینه های مختلف مثل فیلم های تجربی، مستند،  داستانی و انیمیشن کار کرده است ، اما بیشتر به عنوان انیماتور سوررئالیست شناخته می شود که با ایده هایش باعث شگفتی جهان سینما شده است.«آسوئری» ، نام فیلمی است مستند از او که در 1970 ساخته شد و مدتی در محاق توقیف بود.

نام و موضوع فیلم درباره چیست؟
نام فیلم ossuary به معنای مخزن،جایگاه یا انبار استخوان است . در سدلیسه، شهری در پراگ قرن دوازدهم، نگهبانی زندگی می کرد. پادشاه وقت به نام اوتاکار او را برای انجام ماموریتی به اورشلیم می فرستد. در هنگام بازگشت، جعبه ای حاوی مقداری از خاک اورشلیم با خود می آورد، خاکی که متعلق به تپه جلجتا، همان جایی که عیسی مسیح را در آنجا مصلوب کردند ، بود. نگهبان ، خاک را در قبرستان محل سکونتش می پاشد. این خبر به سرعت بین مردم آنجا می پیچد و همه وصیت می کنند که پس از مرگ‌شان در این قبرستان دفن شوند. سال ها بعد، طاعون آن سرزمین را فرا می گیرد. پس از آن جنگ های متعددی هم رخ می دهد که باعث کشته شدن تعداد زیادی می شود و همه این حوادث در طول سالیان دراز ، باعث پر شدن قبرستان از مرده ها می شود، به حدی که دیگر جایی برای دفن مرده ها وجود ندارد. به همین دلیل حاکم وقت دستور می دهد تا استخوان های مردگان را از درون قبرها بیرون آورند و همه را در انباری بزرگ به نام آسوئری که در زیرزمین کلیسایی قرار داشت ، انبار کنند.در سال 1870، خانواده سلطنتی شوارتزبرگ ، تصمیم می گیرد تا با استخوان های انبار شده ، کاری انجام دهد. آنها  فرانتیشیک رینت هنرمند را فرا می خوانند تا برای‌شان با آن استخوان‌ها یک اثر هنری بسازد، رینت، ابتدا امتناع می کند ، اما سرانجام به دلیل قدرت و نفوذ بالای خانواده سلطنتی شوارتزبرگ ، ناچار به قبول آن می شود. او با چیزی در حدود چهل هزار استخوان یک اثر هنری تزیینی می سازد و سرتاسر کلیسا را با استخوان‌ها تزیین می کند. صد سال بعد به مناسبت صد سالگی در 1970 از یان سوانک مایر ، دعوت می کنند تا مستندی راجع به این کلیسا بسازد و او فیلم آسوئری را می سازد و جالب آنکه بلافاصله پس از ساخت ، توسط دولت کمونیستی چکوسلواکی فیلم توقیف می شود و تا سقوط دولت همچنان در محاق توقیف می ماند.
در فیلم ساختمان کلیسا ، کاملا جنبه سورریالیستی پیدا کرده. رینت، از ابزارهای زیادی برای پیوند و وصله کردن استخوان ها استفاده کرده . از مته، میخ و چکش. همه چیز از استخوان است ،حتی لوسترهایی که از سقف آویزان اند، همه از اجزای ریز و درشت استخوان ساخته شده اند و فضایی به شدت ترسناک و رعب آور شکل گرفته است. چون به هر طرف که نگاه می کنید ، قسمتی از زایده های بدن انسان دیده می شود و به نظر بیشتر مکانی شبیه به جهنم درست شده تا جایی برای تزکیه نفس و نزدیکی و آرامش یافتن.آسوئری برخلاف دیگر مستندها، روایت ساده ای ندارد و تصاویر با سرعت و ریتم تندی پشت سرهم می آیند و می روند و کات های محکم و تندی بین شان می خورد . به عبارت دیگر، فیلم پرداختی غیر عادی دارد. موسیقی به جای نریشن، حرکت های دوربین و کادربندی های نامتعارف از ویژگی های منحصر به فرد فیلم است.
ساختمان و فضای حاکم بر فیلم، تحت تاثیر شیوه گوتیک است. به هیچ وجه آرامش بخش نیست و از جهتی یادآور فیلم بزرگ هیچکاک یعنی روانی است که آن هم بر اساس یک داستان واقعی ساخته شده بود. داستانی که در یکی از ایالت‌های آمریکا رخ داده بود. در تنها متل شهر فردی با علایم جنون آمیز، زنانی را که به آن متل می رفتند را به قتل می رساند، در نهایت او را دستگیر کردند و در بازجویی ها محل سکونت اصلی اش را که در فاصله کمی از متل قرار داشت ،پیدا و بازرسی کردند. در آنجا متوجه شدند که تمام وسایل خانه آن فرد ، همگی از اجزای بدن انسان (زنان) ساخته شده.فیلم هیچکاک البته این واقعه را تا جایی که می توانسته تلطیف کرده است. به هر حال ، مستند آسوئری از طریق اشیا، عناصر و طراح های رعب آور و زشت، در نهایت ایجاد زیبایی کرده و یک اثر بزرگ معماری را به وجود آورده است که در فیلم قابل مشاهده است.